De zorg kampt al jaren met personeelstekorten, maar sinds de overheid strenger handhaaft op het werken met zzp’ers, is de druk nóg groter geworden. Dit handhaven (en boetes vanaf 2026) zijn nodig om schijnzelfstandigheid tegen te gaan. Dit houdt in dat iemand op papier als zelfstandig ondernemer werkt, maar eigenlijk in loondienst is. Zo is de opdrachtgever eigenlijk een werkgever, maar zonder de belastingen te betalen die hierbij komen kijken. Veel zorgorganisaties proberen het inhuren van zzp’ers nu te vermijden om boetes te voorkomen. Waar zzp’ers vaak gaten in de roosters vulden (soms wel 300 tot 400 diensten per maand), moeten zorginstellingen het nu meer zelf zien te regelen en dat lukt niet altijd. Sommige zorginstellingen werden hierdoor met de neus op de feiten gedrukt: het bleek voor hen helaas niet mogelijk om te stoppen met de inzet van zzp’ers.
Wat merken medewerkers?
De afgelopen periode deden zorginstellingen pogingen om zzp’ers in vaste dienst te nemen, maar de meesten kozen ervoor om zelfstandig te blijven werken. Zorgmedewerkers voelen dit op de werkvloer. Roosters zijn moeilijk rond te krijgen, collega’s draaien dubbele diensten en het ziekteverzuim loopt op. Zorgmedewerkers vertellen dat cliënten soms langer moeten wachten of minder zorgmomenten krijgen.
Wat zegt de overheid?
Volgens demissionair minister Jan Anthonie Bruijn (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) is deze maatregel nodig om schijnzelfstandigheid terug te dringen. Er zijn berichten dat er sprake is van een afname van zzp’ers in de zorgsector sinds het handhaven van de nieuwe wetgeving. Minder zzp’ers betekent volgens minister Bruijn niet dat er minder mensen in de zorg werken. Hij geeft aan dat deze afname ook kan betekenen dat ze voor een andere overeenkomst hebben gekozen, onder andere loondienst. Ook benadrukt hij de mogelijkheid om organisaties anders in te richten, waardoor flexibiliteit georganiseerd kan worden met vaste contracten of door samenwerking met andere werkgevers in de regio.
De boodschap is duidelijk: de zorg krijgt als sector geen uitzonderingspositie rond de inhuur van zzp’ers. Minister Bruijn geeft aan dat er niet gewerkt zal worden met uitzonderingen, omdat ze dat “juridisch onhoudbaar, voor de uitvoering onhaalbaar en beleidsmatig onwenselijk vinden”.
De balans vinden
De uitdaging is nu om de nieuwe regels te combineren met werkbare oplossingen in de praktijk. De komende tijd zal blijken hoe de zorgsector de balans vindt tussen eerlijk werkgeverschap en voldoende handen aan het bed.
Wil je op de hoogte blijven van de laatste ontwikkelingen in de zorgsector? Schrijf je dan in voor onze tweewekelijkse nieuwsbrief.
